Και ναι λοιπόν διαδικτυακέ μου φίλε,
επιτρέπεται να αντιγράψεις κείμενα αυτού του blog,
αρκεί να κάνεις σαφή αναφορά στη πηγή:

didaskw.blogspot.com

Καλό διάβασμα...

Δευτέρα, 16 Ιουνίου 2008

Θέμα εξετάσεων φυσικής Γυμνασίου - Ένα σχόλιο

Στην προηγούμενη μου δημοσίευση, παρουσίασα ένα από τα θέματα φυσικής με τα οποία επέλεξε να αξιολογήσει τους μαθητές του ο δαιμόνιος συνάδελφος Γιώργος Φ.

Ζήτησα από τους συνάδελφους-αναγνώστες του "Ας μπούμε σε μια τάξη" τα σχόλια τους. Η ανταπόκριση ήταν άμεση και θεωρώ ότι "είπε" πολλά συνάδελφε αν δεν το έχεις ήδη κάνει, ρίξε μια ματιά, αξίζει το κόπο.

Σκέφτηκα να γράψω κι εγώ ένα σχόλιο μου, προτίμησα όμως να το κάνω με μια καινούργια δημοσίευση. Αυτή που τώρα διαβάζεις. Μάλιστα, για να σε γλιτώσω απο τα πολλά πήγαινε-έλα ανάμεσα στις δημοσιεύσεις, ας βάλω κι εδώ το περιβόητο θέμα που σκέφτηκε ο συνάδελφος και φίλος Γιώργος:


Read this document on Scribd: themaFysikis


Λοιπόν.

Αυτό που νομίζω ότι ο Γιώργος έκανε με ιδιαίτερη επιτυχία ήταν να εφαρμόσει μια νοοτροπία αξιολόγησης που εκφράζεται εδώ και καιρό στους κύκλους της διδακτικής και σιγά σιγά θα πρέπει να μπαίνει και στις τάξεις. Μιλάμε για αξιολόγηση που, μεταξύ άλλων, δεν εστιάζει τόσο στην πληροφορία, όσο στη διαχείρισή της (για να το πω πιο λαϊκά, "δεν σου ζητάμε τον τάδε νόμο της φυσικής, σου τον δίνουμε και σου ζητάμε να σκεφτείς πώς εφαρμόζεται").

Ο Γιώργος "δίνει" στους μαθητές και στις μαθήτριές του μια εικόνα. "Δίνει" ένα απόσπασμα από τα κείμενα του βιβλίου. "Δίνει" ένα μισοσυμπληρωμένο πίνακα με αριθμητικά δεδομένα. Σε κάθε περίπτωση δίνει πληροφορία. Και στη συνέχεια ψάχνει, ποιοι μαθητές και ποιες μαθήτριες μπορούν να αξιολογήσουν και να διαχειριστούν αυτή την πληροφορία.

Θεωρώ ότι αυτό είναι το χαρακτηριστικό του προτεινόμενου τρόπου αξιολόγησης που αξίζει να σχολιαστεί περισσότερο από τα υπόλοιπα θετικά σημεία του.

Και αυτό γιατί συμφωνώ με την άποψη ότι η ικανότητα διαχείρισης της επιστημονικής γνώσης είναι ένας από τους στόχους της διδασκαλίας που έχει ιδιαίτερη αξία για τους 15χρονους ανθρώπους του σήμερα. Για ανθρώπους που χωρίς τη βοήθειά μας κολυμπούν καθημερινά σε ωκεανούς πληροφορίας ψηφιακούς ή μη.

Αυτούς τους ανθρώπους οφείλουμε να εξοικειώσουμε όχι τόσο με την εμπέδωση της πληροφορίας με τέτοια πληθώρα πληροφορίας αυτό θα ισοδυναμούσε με σαδισμό, όσο με τη διαχείρισή της.

Ας υπενθυμίσω βέβαια, ότι με παρόμοιο τρόπο βλέπω να εκφράζονται και τα θέματα της περιβόητης έρευνας του διεθνούς προγράμματος αξιολόγησης PISA (παλαιότερη σχετική συζήτηση εδώ). Και ας θυμηθώ να στείλω ένα mail με αυτή τη διαπίστωση σε όλους όσους βγήκαν να ερμηνεύσουν το φαινόμενο της "κακής επίδοσης" των ελλήνων μαθητών, με όρους υλικοτεχνικής υποδομής ή "κατάντιας" του ελληνικού δημόσιου σχολείου.

Μπούρδες. Η διδασκαλία των φυσικών επιστημών στην Ελλάδα, μακάρι να είχε περισσότερους διαδραστικούς πίνακες, μπορεί όμως να κάνει αξιόλογα βήματα βελτίωσης και χωρίς αυτούς. Επισημαίνω βέβαια: βήματα βελτίωσης, όχι άλματα...

Συμφωνώ με αυτό που σχολίασε στην προηγούμενη δημοσίευση ο συνοδοιπόρος Διονύσης Μάργαρης: "αν βρεθούν και 10 συνάδελφοι, που σταθούν στα θέματά σου, προβληματιστούν, κάνουν την αυτοκριτική τους και προσπαθήσουν να βελτιώσουν τη δουλεία τους προς την κατεύθυνση που εσύ χαράζεις, δεν είναι πολύ σημαντικό;"

Είναι σημαντικό, αλλά είναι και δύσκολο. Συζητάμε για μια λογική αξιολόγησης καινούργια για την ελληνική πραγματικότητα, αρκετά διαφορετική δηλαδή από αυτήν που ορίζει η σιδερένια εκπαιδευτική μας παράδοση. Και αυτό βέβαια δυσκολεύει τα πράγματα: οι νοοτροπίες δεν αλλάζουν εύκολα και σίγουρα δεν αλλάζουν με την προσθήκη υπολογιστή ή προτζέκτορα στη σχολική τάξη.

Ας στρωθούμε λοιπόν κάτω και ας επικοινωνήσουμε περισσότερο τις ιδέες μας, είτε μέσα από τα ιστολόγιά μας, είτε καθισμένοι στα γκρίζα τραπέζια του γραφείου των καθηγητών.

Ας κοιτάξουμε την
ουσία σε αυτό που προτείνει ο Γιώργος ως αξιολόγηση, ας την προτείνουμε αν συμφωνούμε στους συναδέλφους του κλάδου, ας την εφαρμόσουμε με το δικό μας τρόπο και το κυριότερο, ας ανακοινώσουμε τα συμπεράσματά μας...

Ας μπούμε σε μια τάξη!

buzz it!

Παρασκευή, 13 Ιουνίου 2008

Θέμα εξετάσεων φυσικής Γυμνασίου - Η γνώμη σου;

Συνεχίζοντας τη συζήτηση που ξεκίνησε με τα θέματα Βιολογίας της Α' Γυμνασίου που πριν λίγες εβδομάδες είχα "καταθέσει" στους ακροατές του "Ας μπούμε σε μια τάξη", για σήμερα έχουμε κουβεντούλα γύρω από ενδιαφέρον θέμα φυσικής.

Πρόκειται για ένα από τα εννέα θέματα στα οποία διαγωνίστηκαν οι μαθητές Γυμνασίου της Αθήνας, στο μάθημα της Φυσικής Β' Γυμνασίου, στις πρόσφατες προαγωγικές εξετάσεις.

Εμπνευστής του θέματος ο φοβερός και τρομερός Γιώργος. Πρόκειται για συνάδελφο, που ενώ εδώ και καιρό έχει αναγνωρίσει τη δυναμική των blogs, αρνείται πεισματικά να χτίσει το δικό του που θα μου πας ρε μπαγάσα, θα σε καταφέρω...

Τέλος πάντων. Το email με το οποίο μου έστειλε το θέμα αυτό είχε τίτλο "Αφορμή για μια παράλληλη, αλλά σχετική συζήτηση για τα θέματα αξιολόγησης".

Και είναι ακριβώς αυτό. Ρίξε μια ματιά:

Read this document on Scribd: themaFysikis


Θεωρώ πως είναι από τις προτάσεις αξιολόγησης που, όχι μόνο επειδή ξεφεύγουν από τα συνηθισμένα, σηκώνουν αρκετή και όμορφη συζήτηση. Μερικά μάλιστα από τα ερωτήματα που εγώ θα έθετα, συμπίπτουν και με τις ερωτήσεις του Γιώργου αντιγράφω από το εν λόγω email:

Τί κατά τη γνώμη σου επιδιώκει ο αξιολογητής με αυτό το θέμα:

1. να αναδείξει τις ικανότητες των μαθητών να επεξεργάζονται με λειτουργικό τρόπο εμπειρικά δεδομένα
2. να ελέγξει αν οι μαθητές μπορούν να αντιλαμβάνονται σύνθετες οδηγίες.
3. να αναδείξει την προσωπική του ικανότητά να συνθέτει εντυπωσιακά μαθησιακά και αξιολογικά περιβάλλοντα.
4. να ελέγξει τα όρια της αντίληψης των μαθητών του σχετικά με την αρχή διατήρησης της μηχανικής ενέργειας.
5. να αξιολογήσει σε «βάθος» τις αντιλήψεις των μαθητών για τη διατήρηση της μηχανικής ενέργειας και παράλληλα να διορθώσει με ευκολία τις απαντήσεις των μαθητών.
6. να «αλιεύσει» τις διαισθητικές «ιδέες» των μαθητών για τη διατήρηση της ενέργειας
7. να αντιδιαστείλει τον πραγματικό κόσμο του γηπέδου, από τον εικονικό κόσμο του βίντεο – παιγνιδιού
8. κάτι άλλο;

Και το email φίλοι μου δεν σταματούσε εδώ. Είχε και υστερόγραφο:

Θα επέλεγες αυτό το θέμα για αξιολόγηση, σε μαθητές που δε γνωρίζεις, δηλαδή χωρίς προϋποθέσεις του τρόπου που αυτοί διδάχτηκαν τη διατήρηση της μηχανικής ενέργειας;

Πολύ θα ήθελα να ακούσω τις απόψεις των αναγνωστών του "Ας μπούμε σε μια τάξη" πάνω σε τέτοια ερωτήματα. Προφανώς και οποιοσδήποτε γενικότερος σχολιασμός είναι καλοδεχούμενος.

Τί λέτε συνάδελφοι;


buzz it!

Τετάρτη, 4 Ιουνίου 2008

Μόνο "πάρε", όχι "δωσε"...

Σχετικά πρόσφατα δημοσίευσα τα θέματα που έβαλα στις εξετάσεις της Α' Γυμνασίου στο μάθημα της βιολογίας. Δεν το κρύβω ότι είχα μια κάποια αγωνία για το τί είδους αντιδράσεις θα εισέπραττα από τους αναγνώστες του "Ας μπούμε σε μια τάξη".

Οδηγήθηκα σε δύο εκπλήξεις.

Η πρώτη ήταν μια αναπάντεχη και απότομη αύξηση της επισκεψιμότητας στο "Ας μπούμε σε μια τάξη". Μιλάμε για καμιά τριανταριά επισκέψεις παραπάνω την ημέρα. Επισκέψεις που στη συντριπτική τους πλειοψηφία "έρχονταν" από αναζητήσεις στο google με λέξεις κλειδιά όπως "θέματα εξετάσεων", "διαγώνισμα βιολογίας α'γυμνασίου" και τα συναφή.

Που λογικό είναι να μου βγάζει σαν συμπέρασμα το ότι υπάρχουν αρκετοί συνάδελφοι που αναζητούν έτοιμο υλικό, θέματα εξετάσεων κ.α. Κάτι που φυσικά δεν είναι κακό. Αυτός ήταν άλλωστε και ένας από τους λόγους που δημοσίευσα τα θέματα.

Η δεύτερη όμως έκπληξη ήταν κάτι που κάπως με ενόχλησε: ελάχιστοι από τους συναδέλφους ανταποκρίθηκαν στο κάλεσμα μου για κριτική αυτών των θεμάτων.

Πιο συγκεκριμένα έγραφα: "Συνάδελφε, αν θες να το χρησιμοποιήσεις, φυσικά και μπορείς να "κατεβάσεις" το συγκεκριμένο αρχείο [ενν. τα θέματα] [...]. Να σου πω όμως την αλήθεια, περισσότερο θα με ενδιέφερε η άποψη σου για την επιλογή των θεμάτων..."

Για την ακρίβεια, μέχρι σήμερα 20 μέρες μετά έχω δεχθεί σχόλια περί των θεμάτων μόνο από τον BioLogo, από τον Οδυσσέα και από τον bioblogist (ο οποίος μάλιστα έχει αφιερώσει ολόκληρη δημοσίευση "επί του θέματος" δηλαδή μπόλικο από το χρόνο του...).

(Εντάξει, υπάρχει και ο φίλος Γιώργος που με πήρε τηλέφωνο για να μου πει την άποψη του, αλλά αυτόν δεν τον μετράω:
μιλάμε στο τηλέφωνο για άπειρα ζητήματα διδασκαλίας, το συγκεκριμένο είναι σταγόνα στον ωκεανό...)


Με μια πρόχειρη λοιπόν εκτίμηση, υπολογίζω ότι αυτά τα θέματα εξετάσεων έχουν περάσει από τη "ματιά" περισσοτέρων από 100 συναδέλφων και έχουν σχολιαστεί μόνο από τρεις!

Που σημαίνει ότι αυτό το "πάρε δώσε" που τα ιστολόγια μας χαρίζουν τη δυνατότητα να έχουμε (θυμίσου τί έλεγα εδώ), πολλοί το βλέπουν μόνο από τη μεριά του "πάρε"...

Και κάτι τέτοιο, ιδιαίτερα όταν μιλάμε για ανθρώπους που καλούνται να διαπαιδαγωγήσουν άλλους, είναι τραγικό.

Κρίμα.


buzz it!

Κυριακή, 1 Ιουνίου 2008

Οικολογία: μια παγκόσμια απάτη;

Σε μια από τις προηγούμενες μου δημοσιεύσεις πρότεινα στους αναγνώστες του "Ας μπούμε σε μια τάξη" να επισκεφθούν το 30 φεστιβάλ επιστημονικών ταινιών.

Δεν κατάφερα να παρευρεθώ στο φεστιβάλ. Κατάφερα όμως χθες το βράδυ να περάσω από το παρεπιμπτόντως πανέμορφο cine Στέλλα στη Κυψέλη, όπου μέχρι και σήμερα προβάλονται οι βραβευμένες ταινίες του φεστιβάλ. Είδα δύο ταινίες.

Οι εντυπώσεις μου;

Σούπερ!

Δεν θα μπω σε λεπτομέρειες. Ήδη, η ανάλυση επιστημονικών ταινιών αρχίζει να ξεφεύγει από τους στόχους του "Ας μπούμε σε μια τάξη".

Δεν μπορώ όμως να μην αναφερθώ στην ταινία "Η μεγάλη εξαπάτηση της παγκόσμιας αύξησης της θερμοκρασίας" ("the great global warming swindle").

Μιλάμε για μια ταινία που υποστηρίζει ότι είναι λανθασμένη η άποψη ότι "για την αύξηση της παγκόσμιας θερμοκρασίας ευθύνεται η ανθρώπινη δραστηριότητα".

Που με άλλα λόγια θεωρεί ότι το παγκόσμιο οικολογικό κίνημα βασίζεται σε μια απάτη, και ότι αυτό γίνεται για καθαρά πολιτικούς λόγους.

Η πρόκληση είναι μεγάλη. Το να αποδεκτώ ότι οι οικολόγοι φίλοι μου έχουν παρασυρθεί από μια παγκόσμιας κλίμακας προπαγάνδα, από ένα κραυγαλέο ψέμα, θα μου πάρει λίγο χρόνο.

Για να συμφωνήσω ότι η "ομπρέλα" της οικολογίας την οποία χρησιμοποιούν όλοι, ανεξαρτήτως πολιτικής θέσης... εξυπηρετεί τους στόχους των αφεντικών του πλανήτη, χρειάζεται να το συζητήσω λίγο ακόμη.

Η συζήτηση είναι μεγάλη. Και σίγουρα αφορά οποιονδήποτε προβληματίζεται για το ρόλο της επιστήμης στις εξελίξεις του σήμερα.

Γι' αυτό αγαπητέ μου αναγνώστη, προτείνω να κάνεις μια επίσκεψη εδώ και να δεις την ταινία. Μια ματιά για τον αντίλογο μπορείς να βρεις σε μια ανάλυση που επιχειρεί να αποδομήσει την επιχειρηματολογία της ταινίας αν και δεν είμαι σίγουρος ότι τα καταφέρνει.

Θέλω λοιπόν να το συζητήσουμε. Να με βοηθήσεις να αποφασίσω. Κάνε την ψηφιακή σου βόλτα στο διαδίκτυο και έλα να τα πούμε.

Update (10/06/2008): Συγκρίνω την ανταπόκριση των αναγνωστών του ιστολογίου σε όσα γράφει η συγκεκριμένη δημοσίευση, με βάση δύο δείκτες. Από τη μία το απλούστατο δημοψήφισμα που υπάρχει κάτω από κάθε δημοσίευση ("Τέλειο"-"διασκέδασα"-"διορατικο"-"βαρετό"- "μπερδεμένο"-"διαφωνώ"). Από την άλλη οι απόψεις που αναρτώνται υπό μορφή σχολίων.

Βλέπω λοιπόν ότι πολλοί ψηφίζουν "διαφωνώ", αλλά στα σχόλια περισσότερο εκφράζεται ένας προβληματισμός επί του θέματος και όχι μια κραυγαλέα διαφωνία.

Και σχολιάζω: είναι πολύ πιο βοηθητικό (για όλους μας) αν όσοι διαφωνούν προχωρούν και σε κάποια σχετική επιχειρηματολογία. Ένα σχολιασμό βρε αδερφέ.

Κι εμείς τα λάθη μας ψάχνουμε να βρούμε - και μια απλή ψήφος διαφωνίας δε μας βοηθά και πολύ...

Κάνε το καλό και ρίξτο στο γιαλό.

buzz it!

Τα δημοφιλεστερα μαθηματα